Hoe pak ik het aan?

Hoe heb ik het aangepakt?

Hoe pakten zij het aan?

Wat kan je hier doen?

Wat kan je hier doen?

De relatie met mijn ouders is problematisch.
Meer info »

Ja

Wat is een problematische verhouding?

Hier komt dan een hele uitleg.

Mijn vraag gaat over
Meer info »

Wat verstaan we onder wat?

Hier komt dan een hele uitleg.

Het verschil?

Hier komt dan het verschil tussen de twee hulpverleners.

Zet je ouders bij jou in de opvoedklas

Opvoeden gaat in twee richtingen. Je ouders voeden jou op maar ook jij kan je ouders opvoeden! Geef aan jouw ouders het voorbeeld van hoe je op een goede manier kan communiceren. Geloof erin dat zij van jou kunnen leren! Houd hierbij ook in gedachten dat mensen beter leren wanneer ze zich gerespecteerd voelen. Laat je ouders dus merken dat je rekening met hen houdt. Respect voor je ouders betekent niet dat zij altijd gelijk hebben, wel dat je aanvaardt dat ze mogen meedoen en dat ze hun eigen inbreng hebben.

Zet je ouders een roze bril op

Kies een tijdstip waarop je ouders ontspannen zijn of creëer zelf zo'n relaxte sfeer, bijvoorbeeld door je ouders eens te verwennen, door uit jezelf taakjes op te nemen waar ze anders om moeten zeuren, zoals je kamer opruimen, de tafel dekken… Begin ook met een positief thema, vertel over iets waar je ouders zich goed bij voelen, bijvoorbeeld over hoe hard je je hebt ingezet op school, de lovende woorden van je voetbaltrainer enz. Op deze manier creëer je een sfeer waarin je ouders meer open zullen staan voor wat jij te zeggen hebt. Stel daarna een vraag die in de richting van jouw doel gaat, zoals : "Papa, wat vind jij eigenlijk van festivals?"

Laat zien dat je verantwoordelijk bent

Je moet je ouders zien gerust te stellen dat je echt wel weet waar je mee bezig bent en dat je zelf verantwoordelijk bent. Praat wijs: laat horen dat je het belangrijk vindt om op jezelf te letten en verantwoordelijk te handelen. Laat al doorschemeren hoe je dat zult doen. En luister ook wijs! Mensen voelen zich beter als er naar hen geluisterd wordt en staan nadien meer open voor de mening van de ander. Luister dus naar je ouders en laat merken dat je hen serieus neemt: knik tussendoor, vraag eventueel om een toelichting. Daarmee geef je hen meteen het goede voorbeeld. Ga daarna op je eigen doel af.

Breng je besluit als een vraag en gebruik correcte taal

Stel je ouders niet voor een voldongen feit, deel geen beslissingen mee, maar maak er een vraag van. Dus niet: "Ik ga vanavond naar de film". Wel: "Het zou leuk zijn als ik vanavond met een paar vrienden naar de film zou mogen gaan. Mijn huiswerk zal tegen dan klaar zijn. Vind je dat goed?" Blijf ook rustig en vriendelijk zelfs als je ouder niet meteen akkoord gaat. Ga niet schelden of kleineren. Achteraf schaam je je toch alleen maar en je plan kan je sowieso vergeten. Schelden je ouders tegen jou? Blijf dan kalm en beheers je eigen boosheid. Luister tot je ouder uitgeraasd is en geef aan dat je je ouder gehoord hebt. Kom op een rustig moment op het onderwerp terug om er dan op een redelijke manier over te praten. Met je eigen boosheid en frustratie kan je op dat moment beter bij begripvolle vrienden terecht.

Kies voor Jezelf: Ik, het voorbeeldige voorbeeld

Spreek voor jezelf en durf je zin met 'ik' te beginnen. Zo trek je de aandacht en zorg je er voor dat er gedachten uitgewisseld kunnen worden. Geef je eigen visie en gevoelens weer, zeg wat jij wilt, zonder echter emotioneel te worden. Dus niet: "jullie behandelen me als een klein kind", wel: "ik heb het gevoel dat ik meer verantwoordelijkheid kan dragen. Ik zou het fijn vinden als ik eens zou mogen tonen dat ik dat echt kan."

Je vraagt niets voor jezelf; het is voor je toekomst

Als tiener heb je nog vanalles te leren. Veel van dat leren gebeurt door dingen gewoon uit te proberen. Soms lukt het, en soms niet. Vraag aan je ouders de kans om te oefenen en daar uit te leren. Ouders zijn hierbij gevoelig voor het magische woord 'toekomst'. Bijvoorbeeld: "Ik wil nu graag zakgeld zodat ik met geld kan leren omgaan. Misschien doe ik niet altijd zo'n verstandige aankoop, maar ik kan uit die fouten leren om later, wanneer het om grotere bedragen gaat, erger te voorkomen."

Gebruik een diplomaat

Een diplomaat is iemand die de argumenten van de beide partijen in een conflict de moeite waard vindt en die helpt bij het onderhandelen. Het is dus niet iemand die alleen maar aan jouw kant staat. Een onderhandelaar kan iemand uit je gezin of familie zijn, maar bijvoorbeeld ook een leerkracht of een buur of... .

De hoffelijke winnaar: beloon je ouders (en jezelf)

Mensen leren het meest in een positieve sfeer waar ze voortdurend geprezen worden voor wat ze goed doen. Dat geldt voor jou maar ook voor je ouders. Geef hen erkenning voor wat ze in jouw ogen goed doen. Zeg regelmatig eens 'bedankt!' of haal leuke herinneringen met je ouders op of laat eens weten hoe positief je buitenshuis over hen praat.

Dat is pas straf: maak je eigen straf

Als je de regels overtreedt, ga dan niet zitten wachten op wat komt maar kom zelf met een voorstel voor een straf en zorg dat je de allereerste bent die erover begint. Een ouder verwacht dat niet en raakt in de war en dan ben jij in het voordeel. Bijvoorbeeld: “Papa, ik weet dat ik een uur later thuis ben dan wat we hadden afgesproken. Ik stel voor dat ik voor de volgende fuif een uur vroeger naar huis kom als straf (en zo voorkom je misschien dat je helemaal niet naar die volgende fuif mag).

Geef toe... en win (altijd)!

Wanneer je ouders iets echt niet zien zitten, ga dan niet in oorlog met hen, maar wees het met hen eens. Daar verwachten ouders zich niet aan en ze staan er vervolgens meer voor open wanneer je het onderwerp druppelsgewijs warm houdt door het er nu en dan in kleine beetjes over te hebben. Na verloop van tijd kan het zijn dat hun 'angsten' dan verbrokkelen en je alsnog bijvoorbeeld naar dat concert mag gaan. Begin er wel tijdig aan!

Bereid je goed voor

Wanneer je een moeilijk onderwerp wilt bespreken, bereid je dan goed voor:

  • zorg dat je zelf duidelijk weet wat je wil zeggen. Denk daarbij na over wat je wel kwijt wil en wat niet en schrijf de belangrijkste ideeën op. Probeer het bij één onderwerp te houden. Als je het over je gevoelens wil hebben, kan het helpen een lijstje te maken van je gevoelens en er situaties bij te schrijven waarin je je zo gevoeld hebt.

    Bijvoorbeeld: ik voelde me boos en verdrietig toen ik gisteren mijn rapport toonde en je niet eens de tijd nam er eens goed naar te kijken.

  • Sta ook stil bij wat je verwacht van het gesprek, wat is je uiteindelijke bedoeling met het aangaan van dit gesprek? Als je hier een goed zicht op hebt, kan je straks beter communiceren met je ouders. Misschien wil je dat er minder ruzie tussen jullie is of dat je ouders je meer steunen of…
  • In de dagen en uren vóór je aan het gesprek begint, kan je nu en dan al eens een ballonnetje oplaten en zien hoe je ouders reageren. Start al eens een 'deurknopgesprek'. Stel een vraag over het onderwerp op een moment dat je snel weg kan, bijvoorbeeld als jij of je ouder op het punt staan ergens naartoe te vertrekken.
  • Oefening baart kunst. Probeer regelmatig gesprekjes met je ouders aan te gaan over alledaagse onderwerpen. Wanneer je het dan eens over een moeilijker onderwerp wil hebben, kan je alvast terugvallen op een gewoonte om te praten.
  • Zoek een geschikt tijdstip voor je gesprek. Begin er niet over als je ouder bijvoorbeeld druk bezig is met iets anders. Goede momenten zijn vaak terwijl je in de auto ergens naartoe rijdt, tijdens de afwas, ... . Vraag aan je ouder(s) of het een geschikt moment is om te praten of spreek een moment af. Kies ook een plek  waar een prettige of ontspannen sfeer hangt en waar je niet gestoord kan worden.

Start het gesprek

  • Geef aan dat je een gesprek wilt over iets gevoeligs: “Mama, ik wil graag even met je praten over iets waar ik het moeilijk mee heb.” “Papa, ik wil je graag iets vragen, maar het ligt nogal gevoelig.”

  • Sta ook stil bij hoe je je voelt bij het aangaan van zo'n gesprek en probeer het alvast onder woorden te brengen. Het kan zijn dat je je schaamt omdat het om iets erg persoonlijks gaat. Of misschien wil je je ouders niet ongerust maken. Als je schrik hebt dat je ouders je niet zullen steunen of streng of kritisch zullen zijn, kan het helpen om zo te starten: "Papa, ik moet met je praten, maar ik ben bang dat ik je zal teleurstellen terwijl ik je steun nu echt nodig heb."

  • Vertel je ouder wat je bedoeling is met dit gesprek: “Mama, ik wil graag met je praten omdat ik me graag meer op mijn gemak wil voelen thuis. Of Mama, ik wil met je praten omdat ik wil starten met de pil en graag zou hebben dat je me steunt.” Ziet je ouder zo’n gesprek op dat moment niet zitten, spreek dan eventueel een ander moment af.

  • Sommige ouders zijn gemakkelijker om mee te praten dan andere. Probeer op voorhand een aantal afspraken te maken: bijvoorbeeld dat je eerst helemaal wil uitspreken en dat ook jij je ouders niet zal onderbreken wanneer ze aan het woord zijn. Dat je ook echt zal luisteren naar wat de ander zegt. Dat als het gesprek niet goed loopt, jullie het zullen onderbreken en op een later moment verder zullen zetten. Dat je serieus genomen wil worden en je ouders ernstig zal nemen. Als je met één ouder spreekt kunnen jullie ook afspreken hoe de andere ouder geïnformeerd zal worden, wat niet doorverteld kan worden aan andere gezinsleden, enz.
  • Zie je het uiteindelijk toch niet zitten om een gesprek te starten dan kan je eventueel je vraag of probleem in een brief, een mail of een sms aan je ouder neerschrijven. Houd er wel rekening mee dat een geschreven boodschap soms niet juist begrepen wordt of dat er misvatting kan ontstaan over de ‘toon’.

Vertel je verhaal of stel je vraag

Je kan nu je verhaal vertellen of je vraag stellen.

  • Wees duidelijk over wat je denkt, voelt en wil en wees eerlijk. Dat wil niet zeggen dat je je ouders al je intiemste geheimen moet vertellen! En spreek vanuit jezelf: “Ik denk…., ik voel…, ik wil…”.

  • Luister naar wat je ouder te vertellen heeft en probeer ook zijn standpunt te begrijpen. Dat wil niet zeggen dat je het er mee eens moet zijn, wel dat je probeert te begrijpen waarom hij/zij het anders ziet. Zo is er meer kans dat je ouder ook voor jouw standpunt zal openstaan.

  • Blijf ook vriendelijk en respectvol. Probeer geen ruzie te maken of te zeuren. Geef aan hoe belangrijk het onderwerp voor jou is en wat het met je doet.

  • Wees niet bang van stiltes in een gesprek, die zijn soms nodig om wat gezegd is te laten doordringen en erover na te denken.

  • Kijk naar hoe het gesprek verloopt en benoem wat je voelt. Merk je bij jezelf weerstand of merk je bij je ouder weerstand? Probeer dat dan eerst uit te klaren voor je verder gaat. “Papa, ik heb het gevoel dat je op dit moment niet echt met mij wil praten? Klopt dat?” “Mama, ik heb het gevoel dat je niet echt luistert naar wat ik zeg. Mag ik even opnieuw beginnen?” “Ik voel me onzeker omdat je zit te fronsen. Wat bedoel je met dat fronsen?” Als het gesprek echt niet goed verloopt, is het soms beter het op een ander moment verder te zetten eventueel met de hulp van een steunfiguur.

Sluit het gesprek af

  • Ga na of je ouder je boodschap juist begrepen heeft en of jij je ouder goed begrepen hebt. Je kan dit doen door het gesprek in een paar zinnen samen te  vatten. Bijvoorbeeld: “Dus jij zal eens met papa praten om te kijken of jullie minder ruzie kunnen hebben en ik mag terug met jou komen praten als ik me daar nog verdrietig of bang bij voel.”

  • Bespreek even kort wat jullie van het gesprek vonden en bedank je ouder voor het gesprek. “Ik ben blij dat ik je dit heb kunnen vragen en dat je geluisterd hebt. Bedankt, mama!”

  • Geef je ouder en jezelf de kans om bij te komen van een inspannend gesprek. Ga wat sporten of doe iets waarbij je de spanning wat kan laten wegvloeien.

  • Als het niet liep zoals je had gehoopt en het gesprek niet wilde lukken, zoek dan een steunfiguur. Dat is iemand uit je familie, een leerkracht, de ouders van een vriend, een buur… die naar je kan luisteren, die je begrijpt en die eventueel samen met jou het gesprek met je ouders kan voeren.


Vertrouwensleerkracht.

Uitleg over de vertrouwensleerkracht komt hier.

Professionele hulpverlening.

Een beetje uitleg.

Centrum voor Geestelijke Gezondheidszorg (CGG)

Een centrum voor geestelijke gezondheidszorg biedt hulpverlening aan mensen met psychische problemen. In elk CGG is er een apart team voor kinderen en jongeren dat begeleiding en behandeling biedt aan jonge mensen met psychische problemen.

In Vlaanderen zijn er 20 CGG's die elk verschillende vestigingen hebben. Hun adressen vind je hier.

Centrum voor Leerlingenbegeleiding (CLB)

Als leerling van een school kan je bij het CLB terecht met al je vragen. Ook je ouders, de leerkrachten of de directie kunnen hier informatie, hulp en begeleiding komen vragen.

Het CLB kan je vinden in jouw school. Vraag eens na op het secretariaat van je school.

Jongerenadviescentrum (JAC)

Het JAC is gewoon een snellere manier om Jongeren Advies Centrum te zeggen. Jongeren vanaf 12 jaar zijn er welkom met om het even welke vraag. Je hoeft geen afspraak te maken. Je kan gewoon binnenlopen tijdens de openingsuren.

Het JAC vind je bij jou in de buurt of via www.jac.be.

Vertrouwensleerkracht

Een vertrouwensleerkracht heeft als taak met de leerlingen (en de ouders) te praten als ze hierom vragen. De vragen kunnen van allerlei aard zijn: vragen uit de persoonlijke levenssfeer, over de drugproblematiek, over pesten, ... . 

Een vertrouwensleerkracht kan je vinden in jouw school. Vraag eens na op het secretariaat van je school.

Vertrouwenscentrum Kindermishandeling (VK)

Het Vertrouwenscentrum Kindermishandeling (VK) is een centrum waar iedereen die ongerust is over een kind of een gezin terecht kan. Deze ongerustheid kan gaan over geweld, mishandeling, verwaarlozing en/of misbruik.

Het VK kan je contacteren via www.kindermishandeling.be of op het nummer 1712.

Deel je ervaring

Je leert vaak het meeste van goede, maar ook van minder goede voorbeelden. Awel roept kinderen en jongeren op om goeie manieren te delen om met je ouders te praten, maar ook manieren die misschien minder geleid hebben tot succes. Uiteraard alles helemaal anoniem!

Familie, gezin en huisdieren

Ik wilde zo graag een huisdier.

Ik was zeven en wilde ontzettend graag een kat maar mijn ouders wilden niet. Ik heb het toen gevraagd maar het antwoord was nee. Ik heb al veel ideetjes uitgetest zoals een deal proberen te sluiten bijv.: Hee mam, pap, als ik overga, mag ik dan een hondje? Of: Als ik een maand alle glazen en dingen opruim, mag ik dan een hond? Ik probeerde ook al eens een mailtje te schrijven naar papa in super perfecte spelling. Maar ondertussen heb ik nog altijd geen kat!

Vrije tijd

Ik mocht geen Facebook van mijn ouders

Ik mocht eerst geen Facebook hebben van mijn ouders. Dat vond ik heel jammer en wou ik het niet bij laten. Ik heb mijn ouders voorgesteld om het zelf eens uit te testen door voor zichzelf een account aan te maken. Mijn mama leerde zo al snel de positieve kanten van Facebook kennen. En gaf me daarna ook de toestemming om er eentje te maken.

Of ik zaterdagavond naar de film mag met mijn vriendin

Ik wou afgelopen weekend heel graag met mijn vriendin naar de film gaan. Mijn ouders vinden dat meestal niet goed. Ze vinden me nog te jong en hebben schrik dat als ze teveel toelaten ik slechte punten zal halen. Maar ik ben dat gedoe een beetje beu. Ik werk echt veel voor school, heb goede cijfers en wil af en toe ook eens wat leuke dingen doen. Daarom besliste ik om het eens anders aan te pakken. Vrijdag kwam ik thuis van school en ben meteen aan mijn huiswerk begonnen. Vrijdagavond, als mijn mams en paps voor tv zaten, ben ik erop afgestapt. Ik heb hen toen gezegd dat ik het heel leuk zou vinden als ik zaterdagavond met mijn vriendin naar de film zou mogen gaan. En dat ik mijn huiswerk tegen dan helemaal klaar zou hebben. Heb dan mijn werk en mijn planning laten zien. Uiteindelijk konden ze er niets meer op tegen hebben.